ผู้คนจำนวนมากบางครั้งอาจจะเคยชินหูคำว่า โคชน หรือ ชนโค จากเพลงยอดนิยมกันมาบ้าง แต่ว่าจะมีคนใดกันทราบสักกี่คนว่าประวัติความเป็นมาของการ ชนโค นั้นเกิดขึ้นได้ยังไง

เริ่มจากที่ไหน เนื้อหานี้พานักอ่านไปรู้จักวัฒนธรรมโคชนของทางภาคใต้กันขอรับ ชนโคเป็นวัฒนธรรมประจำถิ่นของชุมชนตามลุ่มทะเลสาบจังหวัดสงขลา จังหวัดปัตตานี ที่ลุ่มโกลก รวมทั้งไชยาพุมเรียง คาดว่าได้รับอิทธิพลมาจากการติดต่อค้าขายของโปรเหม็นตุกีส ยุค 2061 เข้ามายังพื้นที่นครศรีธรรมราช จังหวัดปัตตานี รวมทั้งมะริด

โคชนนั้นใช่ว่าจะเอาโคเลี้ยงบ้านๆมาทำแข่งชนกันนั้นมิได้ เพราะว่าสายพันธุ์มีส่วนเป็นอย่างมากสำหรับการเลี้ยงเพื่อชิงชัยโดยเฉพาะอย่างยิ่ง ลักษณะสำคัญของโคชนนั้นต้องมี ขาสั้น หูเล็ก โหนกใหญ่ เหนียงคอสั้น เขาแข็งแรงปลายแหลมโค้ง ขนสั้นละเอียด เวลาบดน้ำลายเป็นฟอง กีบตื้นแจ้งชัด ส่วนลักษณะสายพันธุ์ที่นิยมนั้นอาทิเช่น อุสุภราช นิล แล้วก็บิณฑ์น้ำข้าว

การเลี้ยงโคชนนั้นจำเป็นต้องเลี้ยงอย่างยอดเยี่ยม มีต้นหญ้าน้ำให้รับประทานสมบูรณ์บริบูรณ์ อาบน้ำวันละ 2 รอบ รวมทั้งจำเป็นต้องพาบริหารร่างกายทุกๆวันเช้าตรู่เย็นเพื่อเพิ่มความฟิตและก็ความแข็งแกร่งให้กับกล้าม โดยมีการใช้ไม้ตีที่สันคอทุกวี่ทุกวันเพื่อมีกล้ามขึ้นที่คอรวมทั้งฝึกหัดชนร่วมกับโคตัวอื่นๆดังฝึกซ้อมมวย ก่อนวันชนนี่ห้ามให้คนใดกันใกล้เพื่อคุ้มครองการลอบวางยาหรือทำของใส่โค พูดได้ว่าดูแลดีมากกว่าคนที่อาศัยอยู่ในครอบครัวเสียอีก

ก่อนวันชนจะมีการเทียบโคเสมือนเทียบมวยเป็น เอาโคชนมาเปรียบเทียบไซส์วัดกันว่าตัวไหนเหนือกว่าเสียเปรียบ หากไม่มีความต่างกันมากสักเท่าไรนักถึงจะกระทำการตกลงชนกัน คล้ายชั่งน้ำหนักก่อนขึ้นสังเวียนของนักมวย

เมื่อเปรียบเทียบโคกันเป็นระเบียบรวมทั้งถึงเวลาที่จะตกลงกันเรื่องวางเดิมพัน มากมายน้อยขึ้นกับแต่ละข้างจะตกลงกัน แม้กระนั้นหากข้างใดไม่นำโคของตนเองมาชนตามวันที่ระบุ จำต้องจ่ายค่าปรับครึ่งเดียวหรือทั้งสิ้นให้แก่ทางสนาม แล้วก็จะต้องมีการมัดจดจำไว้ในปริมาณร้อยละ 30 ถึงจะกำหนดวันชนโค ธรรมดาแล้วทางสนามจะเป็นคนจัดรายการเอง โดยตารางการชนชอบระบุอย่างไม่ต้องสงสัยราวกับมวย ภายหลังจากเทียบโคกันเป็นระเบียบเรียบร้อยแล้วจะมีตั้งเวลา 2 อาทิตย์เป็นอย่างต่ำสำหรับเพื่อการให้โคเตรียมก่อนที่จะชน

ก่อนวันสองสามวัน จะมีแพทย์โคเสกต้นหญ้าและก็น้ำให้รับประทาน บางครั้งก็อาจจะมีการบำรุงด้วยไข่ไก่วันละถาดเพื่อมีกำลังและก็ช่วยคุ้มครองป้องกันกระบวนการทำคุณไสย์ มีการประพรมน้ำมนต์ หมอบางคนจะมีกรวยทำมาจากใบกล้วยหรือปลอกเขาทำมาจากทองเหลืองหรือเปล่าไผ่ ซึ่งจะถอดออกเมื่อจะปลดปล่อยให้โคชนกัน